استرس باعث چه بیماری میشود؟

استرس بخشی اجتناب‌ناپذیر از زندگی مدرن است، اما زمانی که به صورت مزمن درمی‌آید، می‌تواند زمینه‌ساز بسیاری از بیماری‌های جسمی و روحی شود. در واقع، استرس مانند یک زنگ خطر در بدن عمل می‌کند و در کوتاه مدت می‌تواند مفید باشد، اما قرار گرفتن طولانی مدت در معرض آن، باعث فرسودگی و اختلال در عملکرد سیستم‌های مختلف بدن می‌شود.

قرص سیمو استرس یک قرص ضد استرس کاملا گیاهی و بدون عوارض است که باعث میشود آرامشتان در لحظات پر استرس تامین شود. کافیست یک بار امتحان کنید.

در این مقاله به بررسی تأثیر استرس بر سلامت جسم و روان و بیماری‌هایی که در اثر استرس مزمن ایجاد می‌شوند، خواهیم پرداخت.

STRESS یکی از واکنش‌های طبیعی بدن به فشارهای روانی یا جسمی است، اما اگر این حالت به‌صورت مزمن ادامه یابد، می‌تواند زمینه‌ساز بسیاری از بیماری‌های جسمی و روحی جدی شود. از مشکلات گوارشی گرفته تا بیماری‌های قلبی، اختلالات ایمنی و روان‌پزشکی، همگی ممکن است در اثر استرس مزمن تشدید شوند یا به وجود آیند. در این مقاله به بررسی علمی و دقیق تأثیر استرس بر سلامت بدن و بیماری‌های ناشی از آن پرداخته شده است.

ارتباط بین STRESS و بیماری قلبی

STRESS ممکن است منجر به فشار خون بالا شود که می‌تواند خطر حمله قلبی و سکته مغزی را ایجاد کند. استرس همچنین ممکن است در خطرات بیماری های قلبی عروقی مانند سیگار کشیدن، پرخوری و عدم فعالیت بدنی نقش داشته باشد. این عارضه مزمن با افزایش حوادث قلبی عروقی مرتبط است. طبق تصاویر بخشی از مغز درگیر با ترس و استرس بین استرس و دوره‌های بیماری قلبی عروقی ارتباط وجود دارد.

فعالیت مغز همراه با فعالیت مغز استخوان و التهاب شریان نیز مورد مطالعه قرار گرفت. این یافته‌ها مکانیسم‌هایی را نشان می‌دهند که از طریق آن عوامل استرس‌زای عاطفی می‌توانند منجر به بیماری‌های قلبی عروقی در انسان شوند. استرس مداوم می‌تواند بر خلاقیت و بهره وری تأثیر بگذارد. برای بسیاری از افراد، محل کار منبع این عارضه است.

طبق تحقیقات و ارزیابی سلامت محل کار، حدود 2 نفر از هر 3 کارمند می گویند که کار منبع مهم استرس است. استرس شغلی می‌تواند ناشی از ساعات طولانی، فشار فیزیکی، تقاضای زیاد یا عدم امنیت شغلی باشد. خواب و استرس به هم مرتبط هستند. استرس می‌تواند بر خواب تأثیر بگذارد و کمبود خواب نیز به نوبه خود می‌تواند منجر به استرس بیشتر شود. بهداشت خواب بهتر در مدیریت استرس و ارتقای سلامت قلب بسیار مهم است.

Chronic Stress and the Risk of Cardiovascular Disease

«مکانیسم‌های مرتبط با استرس، از جمله فعال شدن محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-آدرنال و سیستم عصبی خودکار، ممکن است منجر به فشار خون بالا، تصلب شرایین و افزایش حوادث قلبی عروقی شود.»

مشکلات گوارشی ناشی از استرس

از آنجایی که روده و مغز بسیار به هم مرتبط هستند، فشار روده‌ای فرد می‌تواند نتیجه استرس و اضطراب یا اینکه علت آن باشد. اختلالات گوارشی مانند نفخ، درد، مدفوع شل، یبوست یا سایر بیماری‌هایی که به علت فیزیکی مانند عفونت، مسمومیت غذایی یا بیماری رخ می‌دهند، اختلالات عملکردی دستگاه گوارش نامیده می‌شوند و بین 35 تا 70 درصد افراد را تحت تأثیر قرار می‌دهند. زنان به تعداد بیشتر و با فراوانی بیشتری نسبت به مردان مبتلا می‌شوند.

درد معده، نفخ، ناراحتی و حالت تهوع زمانی که بدن در حال تجربه این عارضه است به راحتی ایجاد می‌شود. نوسانات شدید اشتها – یا زیاد غذا خوردن یا خیلی کم – نیز از اثرات بارز استرس بر معده است. خوردن بیش از حد یا خیلی کم نیز بر خلق و خوی تأثیر می‌گذارد، که در نتیجه منجر به بوجود آمدن یک چرخه معیوب در معده یا دستگاه گوارش می‌شود.

مری همچنین ممکن است در مواقع این عارضه دچار مشکل شود. مثلاً وقتی با تنباکو یا الکل میخواهید سطح این عارضه را کاهش دهید، رفلاکس اسید می‌تواند رخ دهد. میزان دل درد با استرس افزایش می یابد. STRESS شدید حتی می‌تواند باعث اسپاسم مری شود، آنقدر شدید که شبیه حمله قلبی باشد. علائم استرس کمتر ترسناک اما آزاردهنده آروغ و گاز گرفتگی است که در اثر بلع هوای زیاد هنگام غذا خوردن ایجاد می‌شود. به طور کلی بلع نیز می‌تواند دشوارتر باشد.

اختلالات روانی ناشی از استرس

اختلالات روانی می‌تواند در اثر این عارضه یا ضربه شدید ایجاد شود. علائم روان پریشی ناشی از این عارضه شامل توهم و هذیان است. علائم اصلی روان پریشی عبارتند از:

• توهمات: اینها شامل دیدن، شنیدن، چشیدن، بوییدن یا احساس چیزهایی است که خارج از ذهن شما وجود ندارد (برای مثال، ممکن است صدای کسی را بشنوید که آنجا نیست).
• هذیان: اینها شامل اعتقاد به چیزی غیرواقعی است (مثلاً ممکن است فکر کنید کسی می‌خواهد به شما صدمه بزند یا بکشد، یا ممکن است باور داشته باشید که قدرت، توانایی‌های جادویی یا اقتداری دارید که واقعاً ندارید).
• افکار گیج و آشفته: ممکن است باعث شود سریع صحبت کنید یا موضوعات مکالمه را به طور ناگهانی تغییر دهید.

هنگامی که بر اثر این عارضه دچار اختلالات روانی می‌شوید همچنین می‌توانید عکس العمل‌هایی که در ادامه توضیح می‌دهیم به سراغ شما بیاید:

• رفتار تکانشی که بی‌پروا یا بی‌نظم است.
• علائم منفی مانند عدم علاقه به فعالیت‌های منظم، ظاهر نامرتب، شرکت نکردن در برنامه‌های معمول یا نشان ندادن احساسات
• کاتاتونیا، جایی که ممکن است “یخ زده” به نظر بیایید و نتوانید زیاد حرکت کنید یا صحبت کنید.
• اپیزودها معمولاً با کمبود خودآگاهی همراه هستند. ممکن است نتوانید تشخیص دهید که دچار هذیان یا توهم هستید.

برخی از افراد ممکن است متوجه شوند که در طول یک دوره روان پریشی به کمک سلامت روان نیاز دارند، اما ممکن است از دریافت کمک بترسند یا هذیان‌هایشان می‌تواند آنها را از ارتباط گرفتن با جامعه باز دارد. برای مثال، شخصی ممکن است باور کند که پزشکان و پرستاران علیه آنها توطئه می کنند و از تماس با اورژانس اجتناب کند. به همین دلیل است که اگر فکر می‌کنید که فرد مورد علاقه‌تان یک دوره روان‌پریشی را تجربه می‌کند، حتما به او کمک کنید.

ارتباط بین استرس و دیابت

هنگامی که این عارضه را دارید، بدن هورمون‌هایی ترشح می‌کند که می‌تواند باعث افزایش سطح گلوکز خون شود. که باعث بوجود آمدن علائم نامطلوب در افراد مبتلا به دیابت شود، اما می‌توان آن را کنترل کرد. هنگامی که افراد مبتلا به دیابت نوع 2 تحت استرس روانی هستند، به طور کلی افزایش در سطح گلوکز خون خود را تجربه می‌کنند. افراد مبتلا به دیابت نوع 1 می‌توانند افزایش یا کاهش سطح گلوکز خون خود را تجربه کنند. هنگامی که تحت استرس فیزیکی هستید، قند خون نیز می‌تواند افزایش یابد و بیماری یا جراحت رخ دهد که در افراد مبتلا به دیابت نوع 1 یا نوع 2 این امر رایج‌تر است.

سرکوب سیستم ایمنی مرتبط با استرس

این عارضه حاد بخشی از ما است که به محافظت از ما کمک می‌کند و باعث می‌شود هوشیارتر شویم. هنگامی که احساس STRESS می‌کنید، بدن سطوح بیشتری از هورمون استرس کورتیزول را تولید می‌کند. در فواصل کوتاه، کورتیزول می‌تواند با محدود کردن التهاب، ایمنی بدن را تقویت کند. اما زمانی که بدن به STRESS مزمن می‌رسد، می‌تواند به داشتن کورتیزول بیش از حد در خون عادت کند که دریچه را برای التهاب بیشتر باز می‌کند.

علاوه بر این، STRESS مزمن باعث کاهش لنفوسیت‌های بدن می‌شود (گلبول‌های سفید خون که به مبارزه با عفونت کمک می‌کنند). هرچه سطح لنفوسیت شما پایین‌تر باشد، بیشتر در معرض خطر ابتلا به ویروس‌ها از جمله سرماخوردگی و تبخال هستید و تجربه یک “بیماری ناشی از STRESS ” در شما بیشتر می‌شود. سیستم ایمنی بدن شما شروع به ضعیف‌تر شدن می‌کند، بنابراین نمی‌تواند با عفونت‌ها یا بیماری‌ها نیز مبارزه کند.

سطوح بالای STRESS همچنین باعث افسردگی و اضطراب می‌شود که می تواند منجر به سطوح بالاتر التهاب شود که در درازمدت، پایدار و سطوح بالای التهاب، به یک سیستم ایمنی بیش از حد کارکرده و بیش از حد خسته اشاره می‌کند که نمی تواند به درستی از شما محافظت کند. برای آشنایی با راهکارهای موثر تقویت سیستم ایمنی بدن کافیست کلیک کنید.

نقش استرس در بیماری های عصبی

استرس اکسیداتیو تجمعی ممکن است باعث آسیب سلولی، اختلال در سیستم ترمیم DNA و اختلال عملکرد میتوکندری شود، که همه به عنوان عوامل کلیدی در تسریع روند پیری و ایجاد اختلالات عصبی شناخته شده‌اند. این فرآیند ممکن است منجر به التهاب مزمن عصبی شود و متعاقباً خطر بیماری های عصبی را افزایش دهد.STRESS روانی نیز احتمالاً از طریق مکانیسم های مشابه با اختلالات عروق مغزی مرتبط است.

تاثیر آن بر افزایش وزن

اگر می خواهید ارتباط بین این عارضه و افزایش وزن را درک کنید، باید با درک اینکه کورتیزول چیست و چرا کاری را انجام می دهد شروع کنید. کورتیزول هورمونی است که بدن شما هنگام احساس استرس فیزیکی یا روانی ترشح می‌کند. کورتیزول مانند آدرنالین و نوراپی نفرین یک هورمون “جنگ یا گریز” است. این هورمون‌های استرس، فرآیندهای فیزیولوژیکی را که برای زنده ماندن از یک تهدید فوری مهم نیستند – مانند متابولیسم- کاهش می‌دهند و آنهایی را که برای زنده ماندن در لحظه نیاز دارید، سرعت می‌بخشند.

به عبارت دیگر، هنگامی که سطح کورتیزول شما بالا می‌رود، یک واکنش زنجیره‌ای ایجاد می‌کند. این هورمون فشار خون و تولید انسولین را افزایش می‌دهد و همزمان سیستم ایمنی بدن را نیز سرکوب می‌کند. همانطور که سطح انسولین بالا می رود، قند خون کاهش می‌یابد و باعث می‌شود که هوس خوردن غذاهای چرب و شیرین داشته باشید.

The Impact of Chronic Stress on the Immune System

استرس طولانی مدت می‌تواند با افزایش سطح گلوکوکورتیکوئیدهای در گردش، سیستم ایمنی را سرکوب کند و در نتیجه توانایی بدن در مبارزه با عفونت‌ها و بیماری‌ها را مختل کند.

اختلالات خود ایمنی

این عارضه با آرتریت روماتوئید، لوپوس اریتماتوز سیستمیک، بیماری التهابی روده، مولتیپل اسکلروزیس، بیماری گریوز و سایر شرایط خودایمنی مرتبط است.

آرتریت روماتوئید

آرتریت روماتوئید (RA) یک بیماری خود ایمنی است که باعث درد، تورم، سفتی و حساسیت در مفاصل می‌شود. زمانی اتفاق می‌افتد که سیستم ایمنی غشای سینوویال را در مفاصل دیارتودیال از بین می‌برد. علائم RA می‌تواند استرس‌زا باشد، اما این عارضه می‌تواند تحمل بیماری را دشوارتر کند و درد را بدتر کند.

مولتیپل اسکلروزیس

مولتیپل اسکلروزیس (MS) یک بیماری خود ایمنی است که مغز و نخاع را تحت تاثیر قرار می‌دهد. به غلاف میلین که سلول‌های عصبی را احاطه کرده و از آنها محافظت می‌کند، آسیب می‌رساند. ام اس با قرار گرفتن در معرض این عارضه تشدید می‌شود. حدود 80% از بیماران مبتلا به ام اس، مقدار غیرعادی استرس را قبل از شروع این بیماری تجربه می‌‎کنند.

بیماری التهابی روده

بیماری التهابی روده (IBDs)، از جمله بیماری کرون (CD) و کولیت اولسراتیو (UC)، یک بیماری التهابی روده است. مشخص شده است که این عارضه بیماری را تشدید می‌کند و بر فراوانی عودهای علامت‌دار تأثیر می‌گذارد.

لوپوس اریتماتوز سیستمیک

لوپوس اریتماتوز سیستمیک (SLE) یک بیماری خود ایمنی است که می‌تواند بسیاری از قسمت‌های بدن از جمله پوست، مفاصل، قلب، ریه‌ها، کلیه‌ها، سلول‌های خونی در گردش و مغز را تحت تاثیر قرار دهد. مشخص شده است که این عارضه باعث افزایش بروز SLE و تشدید علائم از جمله درد فیزیکی و اختلالات خواب می‌شود.

بیماری گریوز

بیماری گریوز یک بیماری خود ایمنی است که می‌تواند باعث پرکاری تیروئید شود. هورمون‌های این عارضه بر پاتوفیزیولوژی بیماری گریوز تأثیر دارند.

پسوریازیس

پسوریازیس یک بیماری التهابی مزمن است که در آن سیستم ایمنی بیش از حد فعال می‌شود و باعث می‌شود سلول‌های پوست خیلی سریع تکثیر شوند. یک علامت کلاسیک، لکه‌های پوسته پوسته پوست است، معمولاً روی پوست سر، آرنج یا زانو، اگرچه سایر قسمت‌های بدن نیز می‌توانند تحت تأثیر قرار گیرند. تخمین زده می‌شود که 2٪ از جمعیت عمومی مبتلا هستند. این عارضه، که می‌تواند خارش را بدتر کند، یک محرک رایج برای شعله‌ور شدن پسوریازیس است.

سردرد و میگرن ناشی از استرس

کارشناسان دقیقاً مطمئن نیستند که چه چیزی باعث سردردهای میگرنی می‌شود، اما از هر 5 نفر، 4 نفر استرس را به عنوان محرک تشخیص می‌دهند. آرامش پس از یک دوره استرس نیز ممکن است محرک باشد. ممکن است قبل از علائم یک دوره میگرن علائم استرس را مشاهده کنید. علائم رایج استرس عبارتند از:

• ناراحتی معده
• دردهای عضلانی
• تحریک پذیری
• خستگی
• درد قفسه سینه
• فشار خون بالا
• احساس غم و اندوه یا افسردگی
• عدم علاقه به فعالیت های معمولی

علائم میگرن می‌تواند یک یا دو روز قبل از دوره واقعی میگرن شروع شود. به این مرحله، مرحله مقدماتی یا مرحله پیشروی می‌گویند. علائم این مرحله شامل موارد زیر است:

• خستگی
• هوس های غذایی
• تغییرات خلقی
• حساسیت عضلات
• حساسیت به نور
• خمیازه کشیدن

برخی از افراد میگرن را با اورا تجربه می‌کنند که پس از مرحله پرودروم رخ می‌دهد. هاله معمولا باعث اختلال در بینایی می‌شود. در برخی از افراد نیز می‌تواند مشکلاتی در حس، گفتار و حرکت ایجاد کند، مانند:

• دیدن نورهای چشمک زن، نقاط روشن یا اشکال
• سوزن سوزن شدن در صورت، بازوها یا پاها
• مشکل در صحبت کردن
• از دست دادن موقت بینایی

مرحله سوم دوره میگرن، مرحله سردرد است. علائم این مرحله در صورت عدم درمان می‌تواند از چند ساعت تا چند روز ادامه داشته باشد. شدت علائم از فردی به فرد دیگر متفاوت است. علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• حساسیت به صدا و نور
• افزایش حساسیت به بو و لمس
• سر درد ضربان دار یا ضربان دار، اغلب در یک طرف سر
• حالت تهوع
• استفراغ کردن

مرحله پایانی مرحله پسادروم نامیده می‌شود. این می‌تواند باعث تغییرات خلقی شود که از سرخوشی و احساس خوشحالی تا احساس خستگی و فرسودگی متغیر است. همچنین ممکن است در محلی که سردرد بوده درد داشته باشید.

اختلالات خواب ناشی از استرس

این عارضه و اختلالات خواب یک رابطه دو طرفه دارند که بر سیستم عصبی مرکزی و متابولیسم تأثیر می‌گذارد. سطوح بالای هورمون این عارضه با کاهش مدت زمان خواب مرتبط است و این عارضه و مشکلات خواب با چاقی و سندرم متابولیک مرتبط هستند. بی‌خوابی گذرا معمولاً پس از تطبیق فرد با رویداد استرس‌زا یا رفع وقایع، خود به خود حل می‌‌شود. علائمی که بین یک تا شش ماه طول بکشد، به عنوان بی‌خوابی تحت حاد طبقه‌بندی می‌شوند، در حالی که اگر بیش از شش ماه ادامه داشته باشند، به عنوان بی‌خوابی مزمن طبقه‌بندی می‌شوند.

نتیجه گیری

در پایان می‌توان گفت که استرس، اگرچه واکنشی طبیعی به چالش‌های زندگی است، اما تداوم آن می‌تواند سلامت جسم و روان ما را به خطر بیاندازد. از بیماری‌های قلبی عروقی گرفته تا اختلالات گوارشی و مشکلات روحی، همگی می‌توانند ریشه در استرس مزمن داشته باشند.

بنابراین شناخت عوامل استرس‌زا در زندگی، یادگیری مهارت‌های مدیریت استرس و مراجعه به متخصص در صورت نیاز، نقش مهمی در حفظ سلامت و پیشگیری از بیماری‌های ناشی از استرس دارد. به یاد داشته باشیم که سلامتی با ارزش‌ترین دارایی ماست و تلاش برای کاهش استرس در زندگی، سرمایه‌گذاری برای یک زندگی سالم‌تر و شادتر است.